Quản lý chất thải rắn Lưu vực sông Đáy - Thực trạng và giải pháp

Lưu vực sông Nhuệ - Đáy, có diện tích 8657,21km2, dân số 8.849.991 người, bao gồm 4 tỉnh: Hà Tây, Hà Nam, Nam Định, Ninh Bình và một phần của TP. Hà Nội. Lưu vực sông Nhuệ - Đáy là một trong 3 lưu vực sông đang bị ô nhiễm nghiêm trọng ở nước ta.

Quản lý chất thải rắn Lưu vực sông Đáy - Thực trạng và giải pháp ABSTRACT: The Day valley is one of three valleys that are seriously polluted. The research project coded MT 13-07 at ministrial level investigated, conveyed, assessed situation, suggesting solutions to soled wste management planning of the Day valley, chosing waste treatment technology that matchs to the condition of Vietnam as the decree coded 59/NĐ-CP and the circular coded 13/TT-BXD about solid waste management. TS. Cù Huy Đấu Trường Đại học Kiến Trúc Hà Nội 1. Vấn đề ô nhiễm môi trường lưu vực sông Đáy: Lưu vực sông Nhuệ - Đáy, có diện tích 8657,21km2, dân số 8.849.991 người, bao gồm 4 tỉnh: Hà Tây, Hà Nam, Nam Định, Ninh Bình và một phần của TP. Hà Nội. Lưu vực sông Nhuệ - Đáy là một trong 3 lưu vực sông đang bị ô nhiễm nghiêm trọng ở nước ta. Kết quả nghiên cứu của nhiều đề tài nghiên cứu trong và ngòai nước, lưu vực sông Nhuệ Đáy ô nhiễm chủ yếu do phải tiếp nhận nguồn nước thải, chất thải rắn từ khu vực Hà Nội, Hà Tây. Tại các con sông trong nội thành Hà Nội, các thông số đo được đều vượt nhiều lần tiêu chuẩn cho phép đối với nước mặt (TCVN 5942-1985, loại B), thậm chí còn vượt cả tiêu chuẩn cho phép đối với nước thải sinh hoạt (TCVN 6772-2000, mức IV). Kừt quả đợt quan trắc cuối năm 2005 của Bộ Tài nguyên và Môi trường cho thấy giá trị DO đạt rất thấp, giá trị CDO vượt 7-8 lần, BOD5 vượt 7 lần . . . Hiện sông Đáy bị ô nhiễm cục bộ với mức độ ngày càng gia tăng, đặc biệt nước sông còn chịu ảnh hưởng của ô nhiễm sông Nhuệ, chất lượgn nước sông diễn biến phức tạp và mức độ ô nhiễm ở từng đoạn sông rất khác biệt. 2. Đánh giá thực trạng quản lý chất thải rắn lưu vực sông Đáy Theo kết quả điều tra khảo sát tại các tỉnh đợt 1 (tháng 6,7/2007) do nhóm nghiên cứu trường ĐHKT thực hiện, đợt 2 (10/2007) do nhóm nghiên cứu Trường Đại học Kiến Trúc phối kết hợp với nhóm nghiên cứu Trung Tâm Môi trường - Viện QH Đô thị Và Nông thôn – Bộ Xây dựng thực hiện cho thấy: Tổng lượng CTR sinh hoạt phát sinh tại các tỉnh thuộc lưu vực sông Nhuệ Đáy (Một phần của TP. Hà Nội, tỉnh Hòa Bình) là 2618,5 tấn/ngày; trong đó lượng CTR đô thị (tỉnh, lỵ) là 743 tấn/ngày nhưng mới thu gom, vận chuyển và đưa đi xử lý 74,7% và khu vực các thị trấn huyện, vùng nông thôn lượng CTR sinh họat phát sinh 1875,5 tấn/ ngày nhưng hầu như chưa được thu gom và xử lý đúng quy cách. Bảng 1. Các bãi chôn lấp CTR đang hoạt động, các dự án xây dựng khu xử lý CTR ậng triển khai tại các đô thị thuộc lưu vực sông Nhuệ - Đáy. Tỉnh/ TP Bãi chôn lấp DT (ha) Đặc điểm bãi chôn lấp/khu xử lý CTR Hà Nội Khu liên hợp xử lý chất thải Nam Sơn, cách Hà Nội 53km 83 ha Công suất 2.800m3/ngày; khu xử lý CTRNH công nghiệp công suất 100tấn/ngày; trạm xử lý nước rác 500m3/ngày, đêm. Hiện nay bãi chôn lấp chất thải hợp vệ sinh đã lấp đầy hết ô số 7, đang vận hành ô số 8 và ô số 9. Dự báo đến năm 2014 sẽ hết diện tích bãi chôn lấp. Nhà máy sản xuất phân compost Cầu Diễn + lò đốt CTRYT Cầu Diễn 3 ha Nhà máy sản xuất phân compost, công nghệ Tây Ban Nha, công suất 70.000 tấn/năm. Lò đốt CTRYT công suất 3,2 tấn/ngày để xử lý toàn bộ CTRYT của Hà Nội. Bãi chôn lấp Kiêu Kỵ – Gia Lâm, cách Trung tâm Hà Nội 7 km 2,7 ha Hoạt động từ năm 1999 đến nay Hoà Bình Bãi “Thia” Cạnh sông Đà, trên đường đi Yên Mông, cách thị xã 5 km 2 – 3 ha Bãi chôn lấp CTR lộ thiên tạm thời để chờ bãi mới, dự kiến thời gian hoạt động là 1 năm (2004), nhưng đến nay vẫn đang hoạt động. Bãi rác lộ thiên, nước rỉ rác chảy ra sông Đà, gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng. Bãi chôn lấp CTR hợp vệ sinh trên đồi Gốc Đa, xã Yên Mông – thị xã Hòa Bình, cách thị xã 10 – 12 km 16,4 ha Bãi trên sườn đồi. Công suất 85 tấn/ngày. Bãi chôn lấp CTR Bàu Lác (huyện Thạch Thất, cách TP. Hà Đông 55 km 3,7 ha (giai đoạn I) Bãi lộ thiên (là các hố bom, khu trũng). Nhà máy xử lý rác Sơn Tây (xã Xuân Sơn - TP. Sơn Tây) Công nghệ Saraphin với mô hình modun hợp khối. Công suất 200 tấn/ ngày. Công nghệ tái chế nhựa, sản xuất gạch không nung. Hiện nay Nhà máy này xử lý CTR cho hai thành phố (Hà Đông; Sơn Tây). Hà Nam Bãi Thung Hấm (xã Thanh Xuân - huyện Kim Bảng) 10 ha Bãi rác lộ thiên, gây ô nhiễm nghiêm trọng Khu xử lý CTR Thung Đám Gai (xã Thanh Thủy - huyện Từ Liêm, cách thị xã 10 km) 12,3 ha Công nghệ Châu Âu, có công suất 43.000 tấn/năm; sản phẩm 10.300tấn phân hữu cơ compost /năm. Nam Định Nhà máy xử lý rác thải Lộc Hóa tại cánh đồng Man (xã Lộc Hóa, cách trung tâm TP 8 km) 23 ha Công nghệ Châu Âu, xử lý rác thành phân compost Ninh Bình; Tam Điệp Bãi Thung Quèn Khó, (xã Đông Sơn, cách thị xã Tam Điệp 5 km) 6 ha Bãi rác lộ thiên, nằm trong khe núi, hiện đang tiếp nhận toàn bộ lượng rác của TP. Ninh Bình và thị xã Tam Điệp, đang bị ô nhiễm nghiêm trọng. Dự án “Nhà máy xử lý CTR Tam Điệp” (Thung Quèn Khó, xã Đông Sơn, thị xã Tam Điệp) 12 ha Công nghệ Hàn Quốc; sản xuất compost với công suất 200 tấn/ngày, bãi chôn lấp hợp vệ sinh 6 ha * Những nhận xét, đánh giá: Đối với chất thải rắn sinh hoạt, việc xử lý chủ yếu vẫn là chôn lấp hợp vệ sinh - một giải pháp kém hiệu quả do tính chất phức tạp của các giải pháp kỹ thuật, công nghệ và nhiều nguyên nhân khác gây ô nhiễm môi trường đất, nước mặt, nước ngầm. Kết quả khảo sát cho thấy trên địa bàn lưu vực sông Nhuệ - Đáy chỉ có 3 nhà máy sản xuất phân compost đang họat động: nhà máy xử lý rác thải Sơn Tây - công nghệ seraphin của Việt Nam; Nhà máy sản xuất phân hữu cơ Cầu Diễn (Hà Nội) - công nghệ Tây Ban Nha; và Nhà máy xử lý rác thải Lộc Hòa (TP. Nam Định) - công nghệ Châu Âu. Các tỉnh và thành phố như Hà Tây, Hà Nam, Ninh Bình, Hà Đông, Hòa Bình hoặc là đang xây dựng khu xử lý CTR hoặc là đang làm các thủ tục quy hoạch xây dựng khu xử lý chất thải rắn. Do chưa xây dựng xong khu xử lý (bãi chôn lấp CTR) hợp vệ sinh, chất thải rắn vẫn thải đổ và xử lý theo phương pháp lộ thiên, gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng, ví dụ Bãi Thia tại thị xã Hòa Bình, bãi thải lộ thiên ở Thung Hầm (Hà Nam), Thung Quèn Khó (Ninh Bình) là bãi thải lộ thiên, gây ô nhiễm môi trường lưu vực sông Nhuệ - Đáy. Bảng 2. Dự báo lượng CTR công nghiệp phát sinh đến năm 2020 và 2030 tại các đô thị thuộc lưu vực sông Nhuệ - Đáy: Đơn vị tính: tấn/năm Năm 2007 Năm 2007 Năm 2007 Tổng lượng CTR CN CTR CN nguy hại Tổng lượng CTR CN CTR CN nguy hại Tổng lượng CTR CN CTR CN nguy hại 1 Hà Nội 233.600 88.700 373.760 141.920 490560 186.400 2 Hà Tây 66.800 25.370 106.880 40.592 140.280 53.300 3 Hòa Bình 8.760 3.320 14.016 5.312 18.400 7.000 4 Hà Nam 23.500 8.940 37.600 14.304 49.350 18.750 5 Nam Định 52.630 20.000 84.208 32.000 110.523 42.000 6 Ninh Bình 28.250 10.730 45.200 17.168 59.325 22.540 413.540 (1.133 T/ngày) 157.060 (430,3 T/ngày) 661.664 (1.812 T/ngày) 251.296 (690 T/ngày) 868.438 (1.133 T/ngày) 329.990 (900 T/ngày) Hiện nay tỉnh Hà Nam đang đẩy nhanh tiến độ thi công, lắp đặt máy móc và dây chuyền xử lý rác thải; theo dự kiến năm 2008 đưa nhà máy xử lý rác tại thung Đám Gai vào hoạt động. Đồng thời, tỉnh Hòa Bình cũng đang đẩy nhanh tiến độ thi công xây dựng bãi chôn lấp CTR hợp vệ sinh tại đồi Gốc Đa, xã Yên Mông, thị xã Hòa Bình. - Các thị trấn, thị tứ và các huyện ở một số tỉnh mặc dù đã quy hoạch xây dựng các bãi chôn lấp CTR nhưng vẫn chỉ ở mức xác định vị trí và quy mô bãi, mà chưa quy hoạch xây dựng hoàn chỉnh (do thiếu kinh phí) nên CTR vẫn chưa được xử lý thu gom theo quy định. Lượng CTR không nhỏ vẫn phát tán ra môi trường trên địa bàn lưu vực sông Nhuệ - Đáy. Hiện nay trên toàn lưu vực có tới 159.301 các cơ sở sản xuất công nghiệp thuộc các nhóm ngành khác nhau; Theo định hướng quy hoạch các khu công nghiệp, cụm công nghiệp đến 2010, tầm nhìn đến 2020, toàn lưu vực sông Nhuệ - Đáy sẽ có 49 KCN với tổng diện tích đất 12.678 ha; 106 cụm công nghiệp với tổng diện tích đất 2650 ha và khoảng 1400 cơ sở y tế khác; 550 làng nghề trong đó có 135 làng nghề truyền thống và 415 làng nghề mới. Đấy cũng là nguồn phát sinh chất thải (nước thải; CTR và khí thải) nguy hại, nếu không quản lý tốt các loại chất thải, đây cũng là nguồn nhân gây ô nhiễm môi trường lưu vực sông Nhuệ - Đáy, ảnh hưởng tới đời sống, kinh tế - xã hội toàn lưu vực. Hiện nay lượng CTR công nghiệp nguy hại phát sinh trên toàn bộ lưu vực sông Nhuệ - Đáy là 157.080 tấn/ năm (430,3 tấn/ngày), trong đó riêng khu vực TP. Hà Nội, Hà Tây lượng CTR công nghiệp nguy hại phát sinh là 114.070 tấn/năm (312 tấn/ngày) chiếm tỷ lệ là 72,5%. Dự báo đến năm 2020, lượng CTR nguy hại phát sinh trên toàn bộ lưu vực là 151.296 tấn/năm (690 tấn/ngày), trong đó riêng khu vực TP. Hà Nội, Hà Tây lượng CTR công nghiệp nguy hại phát sinh là 182.512 tấn/năm (500tấn/ngày) chiếm tỷ lệ là 73%. Đến năm 2030, lượng CTR công nghiệp nguy hại phát sinh trên toàn bộ lưu vực là 323.990 tấn/năm (900 tấn/ngày) chiếm; trong đó riêng khu vực TP. Hà Nội, Hà Tây lượng CTR công nghiệp nguy hại phát sinh là 329.700tấn/năm (656tấn/ngày) chiếm tỷ lệ là 72,8%. Hiện nay, lượng CTRYT nguy hại phát sinh trên toàn bộ lưu vực sông Nhuệ - Đáy là 973 tấn/ngày. Dự báo đến năm 2020 con số này sẽ là 15,5 tấn/ ngày và đến năm 2030 là 20,4 tấn/ngày. Trong thành phần chất thải rắn công nghiệp có tới 38% là chất thải công nghiệp loại nguy hại. Đó là các chất thải có chứa thành phần kim loại nặng, các chất dung môi, thuốc bảo vệ thực vật, cấc hợp chất hữu cơ, dung môi bạc, các chất tẩy rửa, sơn, keo, dầu mỡ thải . . . cần được xử lý an toàn bằng các phương pháp đặc biệt. Tuy nhiên, toàn bộ lưu vực sông Nhuệ - Đáy chỉ khu xử lý CTR công nghiệp nguy hại duy nhất đặt tại khu liên hợp xử lý chất thải Nam Sơn - huyện Sóc Sơn - Hà Nội (URENCO tại Hà Nội hiện có 2 lò đốt CTNH công nghiệp với công suất 150kg/giờ và 100kg/giờ). 3. Đề xuất giải pháp quy hoạch quản lý CTR lưu vực sông Đáy: a. Đối với CTR sinh hoạt: - Xử lý chất thải hữu cơ bằng phương pháp chế biến phân compost; - Xử lý bằng chôn lấp các chất trơ; - Xử lý tái chế các thành phần kim loại, giấy, thủy tinh . . .; - Xử lý đốt các chất thải nguy hại; - Các phương thức xử lý khác: công nghệ seraphin, hydromex . . . Có thể thấy rằng xử lý chất thải hữu cơ bằng phương pháp chế biến phân vi sinh, thu hồi, tái chế phế liệu được xem là các giải pháp ưu tiên trong hoạt động quản lý CTR sinh hoạt tại các khu đô thị thuộc lưu vực sông Đáy. Cần áp dụng công nghệ hạn chế chôn lấp tiến tới không chôn lấp trong xử lý CTR tại các đô thị thuộc lưu vực sông Nhuệ - Đáy. Trên cơ sở do nhóm nghiên cứu đã tiến hành xác định vị trí, quy mô và công suất các công trình, công nghệ áp dụng đối với công trình xử lý CTR lưu vực sông Nhuệ - Đáy như sau: + Tại khu vực Hà Nội, Hà Tây: tại Hà Nội đã có 01 khu liên hợp xử lý CTR số 1 tại Sóc Sơn - Đông Anh. Mặt khác tại TP. Sơn Tây đã có khu xử lý CTR Xuân Sơn, công nghệ Seraphin do Việt Nam thiết kế - chế tạo. Cần đầu tư nâng cấp xây dựng khu xử lý CTR này, nâng cấp từ quy mô vùng tỉnh thành quy mô vùng liên tỉnh để xử lý CTR cho khu vực phía Tây của Hà Nội, TP. Hà Đông, TP. Sơn Tây và tỉnh Hà Tây. + Tại Hòa Bình: không nên tập trung đầu tư xây dựng bãi chôn lấp CTR hợp vệ sinh với quy mô lớn như hiện nay. Chỉ nên xây dựng bãi chôn lấp với quy mô nhỏ khoảng 5 ha để chôn lấp CTR loại vô cơ và phế thải xây dựng. Có thể sử dụng các loại phế thải xây dựng để đổ nền và sản xuất vật liệu xây dựng, tiến tới áp dụng công nghệ không chôn lấp. Như vậy, các hoạt động ưu tiên cho xử lý CTR tại Thị xã Hòa Bình là đầu tư xây dựng nhà máy sản xuất phân compost, khu thu hồi tái chế phế liệu, chuyển lò đốt CTR y tế đang có tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh về đây để xử lý toàn bộ CTRYT cho tỉnh Hòa Bình. + Các đô thị cấp tỉnh còn lại như Hà Nam, Nam Định, Ninh Bình cần tập trung đầu tư xây dựng nhà máy sản xuất phân compost, khu tập trung thu hồi, tái chế phế liệu, lò đốt CTRYT . . . cố gắng áp dụng công nghệ hạn chế chôn lấp tiến tới công nghệ không chôn lấp để xử lý toàn bộ CTR phát sinh tại các đô thị này. b. Quy hoạch vùng liên tỉnh quản lý CTR công nghiệp: Không kể khu xử lý CTR công nghiệp hiện có tại Nam Sơn - huyện Sóc Sơn, lưu vực sông Nhuệ - Đáy sẽ có 2 khu xử lý CTR công nghiệp nguy hại khác: - Xây dựng khu xử lý CTR công nghiệp nguy hại mang tính chất liên vùng để xử lý CTR công nghiệp cho khu vực phía Tây của Hà Nội và tỉnh Hà Tây, tỉnh Hòa Bình. Vị trí lựa chọn tại khu xử lý CTR Xuân Sơn - Sơn Tây. - Xây dựng khu xử lý CTR công nghiệp nguy hại mang tính chất liên vùng để xử lý CTR công nghiệp cho 3 tỉnh: Hà Nam; Nam Định và Ninh Bình. 4. Kết luận và kiến nghị: a. Kết luận: Lưu vực sông Nhuệ - Đáy là một trong ba lưu vực hệ thống các sông của Việt Nam đang bị ô nhiễm nghiêm trọng mà nguyên nhân chủ yếu do nước thải và chất thải rắn chưa được quản lý tốt và đúng quy cách, xử lý CTR bằng biện pháp chôn lấp tỏ ra kém hiệu quả - gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng. Do vậy, nghiên cứu quy hoạch quản lý CTR tại các đô thị thuộc lưu vực sông Nhuệ - Đáy là cấp thiết, đáp ứng yêu cầu của thực tiễn. Quy hoạch quản lý CTR là quy hoạch chuyên ngành xây dựng, nhóm chuyên gia nghiên cứu đã điều tra khảo sát tại 6 tỉnh/TP thuộc lưu vực sông Nhuệ - Đáy, nhằm tìm ra những bất cập và tồn tại trong công tác quy hoạch quản lý CTR tại các đô thị thuộc lưu vực sông Nhuệ - Đáy. Trên cơ sở nghiên cứu, xây dựng cơ sở khoa học và thực tế, đó là: điều tra - đánh giá thực trạng quy hoạch quản lý CTR và cơ sở pháp lý (Nghị định số 59/2007/NĐ-CP về quản lý CTR; Thông tư số 13/2007/TT-BXD về quy hoạch quản lý CTR); đặc điểm - thành phần - tính chất của CTR; Dự báo lượng CTR sinh hoạt, CTR công nghiệp, CTR y tế phát sinh; các yếu tố ảnh hưởng tới quy hoạch quản lý. Nhóm nghiên cứu Trường Đại học Kiến Trúc phối kết hợp với nhóm nghiên cứu Trung Tâm Môi trường - Viện QH Đô thị Và Nông thôn - Bộ Xây dựng đã đề xuất quy hoạch quản lý CTR cho các đô thị thuộc lưu vực sông Nhuệ - Đáy, như sau: - Quy hoạch quản lý các loại chất thải rắn (sinh hoạt; công nghiệp; ytê) từ thu gom, phân loại, lưu giữ, vẫn chuyển và xử lý. Trong đó chú trọng giai đoạn tái chế – thu hồi tài nguyên, áp dụng công nghệ không chôn lấp. Nhằm tiết kiệm tài nguyên và bảo vệ môi trường. - Trước đây, các điểm tập trung rác chưa được thiết kế và không có trong nội dung của hồ sơ quy hoạch. Hiện tại, các phương tiện đựng CTR bố trí không theo quy định (thường đặt bên lề đường giao thông) làm ảnh hưởng xấu đến giao thông và vệ sinh môi trường. Vì vậy cần quy hoạch xây dựng các điểm tập trung chất thải trong hệ thông thu gom CTR đô thị. - Kết quả nghiên cứu đã được ứng dụng cho công tác quản lý CTR của thị xã Phủ Lý (Hà Nam). b. Kiến nghị: Để công tác quản lý CTR tại nguồn đạt hiệu quả, chính quyền địa phương cần đầu tư đủ trang thiết bị (lưu trữ, vận chuyển), khuyến khích các tổ chức xã hội và các đối tượng tham gia hoạt động quản lý CTR từ khâu thu gom - phân loại - tái chế, chú trọng bảo vệ tài nguyên - môi trường. Sự phối hợp và giải quyết đồng bộ của chính quyền các địa phương trong công tác quy hoạch quản lý CTR lưu vực sông Nhuệ - Đáy là yếu tố quan trọng để bảo vệ môi trường nước sông./. (www.vncold.vn)

Chín Cách Cân Bằng Cuộc Sống

Đôi khi sự cân bằng trở thành thứ quá xa xỉ trong cuộc sống bồn bề. Bạn thấy mệt mỏi tìm kiếm điểm dung hoà giữa cái đảm bảo cho bạn và gia đình tồn tại với cái mang tới sự thịnh vượng. Hãy thử những lời khuyên dưới đây để sống cuộc đời mà bạn mong muốn.


Hãy thử đặt địa vị vào một người mẹ đi làm. Thời gian mà họ dành để chăm sóc con cái và gia đình nhiều hơn nam giới 2 giờ mỗi ngày (đối với ngày thường) và hơn 3 giờ cho những ngày cuối tuần. Thực sự là quá tải! Tìm được sự cân bằng trong cuộc sống thật khó. Đôi khi nó đưa tới những lựa chọn "hóc búa". Bạn cần phải xác định:

- Đâu là những mục tiêu trong cuộc đời?

- Cái gì thoả mãn bạn và gia đình?

Đường đời mà bạn lựa chọn sẽ "định nghĩa" bạn là ai. Do đó, hãy dành mọi ưu tiên cho cuộc đời của chính mình. Hãy đầu tư chút thời gian để vẽ nên một bức tranh chi tiết về những điều mà bạn mong muốn và những cái mà bạn thực sự làm chủ được. Dùng bức tranh này làm "bản đồ chỉ đường" cho cuộc sống của mình.

1. Học cách sống khôn ngoan với stress

Bạn thường phản ứng thế nào với áp lực cuộc sống? Hãy chấp nhận một thực tế rằng không thể loại bỏ tất cả stress, như thế ít ra bạn cũng thấy đỡ bức xúc hơn.

Trên thực tế, stress - một khi được kiểm soát đúng - có thể mang lại cho ta động lực để phấn đấu. Nhưng nếu bạn xử lý nó không tốt, nó sẽ quay lại "quật ngã" bạn.

Vậy vấn đề gây stress của bạn là gì? Liệu bạn có thể sẵn lòng loại bỏ chúng ra khỏi cuộc sống? Hãy bắt đầu "cư xử" khôn ngoan với stress bắt đầu bằng những câu hỏi trên. Một khi đã xác định là không thể triệt tiêu chúng, ít ra bạn cũng có thể thay đổi phản ứng của mình.

2. Đơn giản hóa mọi vấn đề

Bạn không cần thiết phải tỏ ra bận rộn từng giây mỗi phút trong ngày. Hãy tập thói quen nói "không" với những thứ mà bạn không muốn, hoặc không có thời gian để thực hiện (và đừng cảm thấy tội lỗi vì điều này). Thay vào đó, nên dành thời gian cho gia đình và bạn bè.

3. Vui chơi

Một khi bạn tự cho phép quỹ thời gian thư giãn của mình co hẹp, bạn sẽ thấy các mối quan hệ trở nên lỏng lẻo và có ngày phải gánh chịu hậu quả. Hãy tận dụng thời gian để vui chơi. Đọc sách, nằm bò ra sàn nhà và cùng chơi đồ xếp hình với đứa con yêu dấu, hoặc cùng xem một bộ phim yêu thích, trò chuyện vui vẻ với những thành viên khác trong gia đình. Và những lúc như thế, bạn phải thực sự để tâm vào đó. Hãy cho gia đình biết rằng họ quan trọng thế nào với bạn.

4. Chia sẻ khối lượng công việc

Vợ chồng và con cái - thậm chí cả trẻ nhỏ - cũng có thể hỗ trợ lẫn nhau trong công việc hằng ngày. Hãy bắt đầu bằng việc cùng ngồi xuống bên nhau và thoả thuận, phân công. Bạn thấy cái rèm cửa đã không được hút bụi một tháng? Có ai trong gia đình cũng quan tâm đến điều này? Nên giao cho các con công việc phù hợp với lứa tuổi để giúp trẻ phát triển sự tự tin. Việc chia sẻ công việc sẽ mang lại cho mỗi thành viên nhiều thời gian hơn và quan trọng là nó tạo ra sự gắn bó trong gia đình.

5. Bình tĩnh tháo gỡ các yêu cầu

Không ít lần bạn bị giằng co giữa nhiều trách nhiệm và cảm thấy mình không đủ để thoả mãn tất cả mọi yêu cầu. Khi đó, hãy tự hỏi bản thân "Cái gì thú vị và xứng đáng cho bạn và gia đình nhất?". Đừng để ý tới những lựa chọn tốn thời gian quý báu mà lại vô bổ. Nên suy nghĩ và mong đợi khách quan về bản thân và người khác, đồng thời học cách thích nghi trong mọi tình huống.

6. Chăm sóc bản thân

Nên nhớ phải có sức khỏe tốt thì mới dễ dàng xử lý stress. Cần chú ý tới chế độ ăn uống cân bằng, bổ dưỡng, luyện tập đều đặn và nghỉ ngơi khi cơ thể cần.

7. Bỏ thói chần chừ

Khi có việc cần làm, hãy làm ngay. Sự lảng tránh đôi khi tốn nhiều sinh lực hơn là việc thực sự tiến hành. Thậm chí khi cảm thấy rất miễn cưỡng bắt đầu một dự án nào đó, bạn sẽ quên mất những lo ngại ban đầu một khi đã vào cuộc. Bí quyết ở đây là bắt đầu với những phần đơn giản nhất, rồi bạn sẽ thấy thoải mái để bước vào những phần gai góc hơn.

8. Học cách biết ơn và nhìn vào khía cạnh tích cực của cuộc sống

Bình lặng... nghĩ về cuộc sống xung quanh, bạn tự hỏi mình phải biết ơn điều gì? Hãy dành vài phút mỗi ngày để viết ra ít nhất 5 thứ mà bạn hiểu rằng cần cảm ơn. Đó là một cách hiệu quả để đánh giá có bao nhiêu việc đã diễn ra đi đúng hướng cuộc đời bạn.

9. Chịu trách nhiệm

Khoảng 30% thời gian tỉnh táo trong cuộc đời của con người là dành cho các hoạt động thiết yếu thường ngày. Hãy theo dõi khi nào sinh lực của bạn tốt nhất và tồi tệ nhất. Theo dõi nhịp sinh học cơ thể để biết cách tối đa hóa các chu kỳ tự nhiên. Trước khi đi ngủ, hãy dành vài phút để nghĩ về hôm nay và hình dung tới ngày mai. Đừng quên liếc vào danh sách các mục tiêu chính của cuộc đời để ngày mai bạn sẽ không hành động lạc hướng.
Tóm lại, quá trình tìm kiếm sự cân bằng trong cuộc sống diễn ra không có điểm dừng. Đơn giản là vì cuộc sống luôn thay đổi. Nên đánh giá thường xuyên con đường mà bạn đang đi. Bạn chỉ có một cuộc sống, đừng quên giữ bình tĩnh, kiên định, có ý thức phấn đấu cho ước mơ của mình.

Theo Internet